Ayetullah Hamaneî

Huccetu’l - İslâm Seyyid Cevad Hamaneî’nin oğlu olan Ayetullah Hamaneî 1940’da Meşhed şehrinde dünyaya geldi. Ailesinin ikinci erkek çocuğu olan Seyyid Ali Hamaneî, fakir ancak dindar ve samimi bir aile ortamında yetişti. Dört yaşında iken ağabeyi ile birlikte mektebe başladı. Alfabe ve Kur’anı Kerîm’i burada öğrendikten sonra yine ağabeyi ile birlikte yeni kurulan “Darutta’lîm” medresesine kayıt olarak ilkokul dönemini bu medresede okudu. Lisede okurken Arapça gramere başlayan Ayetullah Hamaneî önce babasının daha sonra diğer ulemanın yanında dinî derslere başladı. Kendisi, dinî derslere başlamasının en önemli nedeni olarak, babasının din adamı olması ve annesinin bu yöndeki tavsiyelerini zikrediyor.

Temel Arap dili ve edebiyatı derslerini bitirdikten sonra Meşhed dinî ilimler medresesinde, Ayetullahi’l - Uzma Milanî’nin yanında fıkıh ve usul dersleri almaya başladı. 1958’de ziyaret amacıyla Necef - i Eşref şehrine seyahat eden Hamaneî buradaki büyük müctehidlerin derslerine katılmak istedi. Ancak babasının  onay vermemesi sonucu tekrar Meşhed’e döndü. 1959’da fıkıh, usul ve felsefe yüksek tahsile başladı ve Ayetullahi’l - Uzma Burucerdî, İmam Humeynî, Şeyh Murteza Hahirî ve Allâme Tabatabaî gibi büyük ulemanın derslerinden yararlandı. 1965’de babasının bir hastalık nedeniyle gözlerini kaybetmesi Hamaneî’yi derin üzüntüye boğdu ve Kum’da ders okumakla Meşhed’e giderek babasına hizmet etmek arasında tereddütte kaldı. Ancak kısa süre sonra Allah için babasına hizmet etmeyi seçerek Meşhed’e döndü. Bu olayı kendisi şöyle anlatıyor. “Meşhed’e gittim ve Allah - u Teâlâ’nın bize büyük lütfu oldu. Ben kendi işim ve görevimin peşine gittim. Eğer yaşamımda bir başarı sözkonusu ise, bunu babama ve anneme yaptığım iyiliklerin bir sonucu olarak görüyorum."

Bazı arkadaşları Onun Kum’dan ayrılmasını bir kayıp olarak görüyorlardı. Ancak O ise doğru yolu seçmişti. Ve zaman bunu gösterdi, çünkü o dönemde 25 yaşında olan gencin, 25 yıl sonra bir lider olarak ortaya çıkacağını kimse tahmin edemezdi. Meşhed’de bulunduğu sıralarda babasına hizmetin yanı sıra derslerine de devam etti, ve Ayetullah Milanî gibi büyük âlimlerin yanında kendisini yetiştirdikten sonra aynı medresede diğer talebelere fıkıh, usul ve diğer dersleri vermeye başladı.

Kendi söylemiyle, İmam Humeynî’nin fıkhî, usulî, siyasî ve devrimci talebelerinden olan Ayetullah Hamaneî, tağut aleyhine siyasî mücadelesini Şehid Seyyid Mucteba Navvab Safevi’nin etkisinde kalarak başlamıştır. Daha sonra 1963 yılında Şah rejimi aleyhine başlayan İmam Humeynî’nin İnkılâpçı ve protesto nitelikli hareketi onu mücadele meydanına çekti ve tam onaltı yıl boyunca bütün gücüyle bu yolda çaba sarfetti. Defalarca hapse düştü, işkence gördü ancak bunlardan hiç birisi onu seçtiği yoldan uzaklaştıramadı. 1963’den 1979 yılında İnkılabın zafere ulaşmasına kadar tam altı kez hapse düştü ve bir kez de üç yıllık bir süre için sürgüne gönderildi. İslâmî İnkılâbın zaferinden bir kaç gün önce, İslâm İnkılabı lideri İmam Humeynî’nin sürgünde olduğu Paris’den İran’a dönüşü ile birlikte kurulan İslâm İnkılabı Konseyi’ne İmam Humeynî tarafından atanan Ayetullah Hamaneî, Meşhed’den Tahran’a geldi. İslâm İnkılabından sonra da bütün gücüyle değerli çalışmalara devam eden Hamaneî birçok sorumluluklar üstlendi.

Bunlardan bazıları şunlardır;
1 - Millî Savunma Bakan Yardımcısı
2 - Devrim Muhafızları Ordusu Geçici Başkanı
3 - Tahran Cuma İmamı
4 - Yüksek Savunma Konseyinde İmam Humeynî’nin Temsilcisi
5 - Tahran Milletvekili
6 - Amerika’nın İran’a tahmil ettiği Irak savaşına katılım
7 - Halkın Mücahitleri Örgütü (Münafıkîn) düzenlediği suikasttan yaralı olarak kurtuluşu
8 - İran’ın ikinci Cumhurbaşkanı Muhammed Ali Recaî’nin şehid edilişinden sonra 16 milyon oyla art arda iki kez Cumhurbaşkanı seçilişi
9 - Devrim Kültür Konseyi Başkanlığı
10 - Düzenin Maslahatını Belirleme Konseyi Başkanlığı
11 -  İmam Humeynî’nin vefatından sonra İslâm İnkılabı liderliğine seçilişi.

Telif ve Araştırmaları
1 - İslâmî Düşüncenin Kuran’daki Yeri
2 - Namazın Derinliklerinden
3 - Sabır Konusunda Bir Kaç Söz
4 - Ricâl İlminin 4 Temel Kitabı
5 - Velâyet
6 - Meşhed Dinî İlimler Medresesinin Dünü ve Bugünü ile İlgili Bir Rapor
7 - Şia İmamlarının Biyografisi
8 - Pişva - ye Sadık (Sadık lider)
9 - Vahdet ve Particilik
10 - Ayetullah Hamaneî’in Sanata Bakışı
11 - Dini Doğru Anlamak
12 - İmamların Yaşamında Mücadele Unsuru
13 - Tevhid ruhu,  Allah’tan Başkasına Kulluğa Red
14 - Kur’an’a Dönüşün Gerekliliği
15 - İmam Seccad (a.s)’ın Yaşam Tarzı
16 - İmam Rıza (a.s) ve Veliahtlık
17 - Velâyetin Sözü (Konuşmalar ve Mesajlar)

Tercümeleri
1 - İmam Hasan (a.s)’ın Sulhu, Razi Ali Yasin
2 - Gelecek İslam’ın Elinde, Seyyid Kutub
3 - Hindistan Özgürlük Hareketinde Müslümanların Rolü, Abdünnaim Nemrî Nasrî
4 - Batı Medeniyeti Aleyhine Bir İddianame, Seyyid Kutub

Kaynak: irankulturevi.com